Çocuk psikolojisi genler genlerin etkileri ruh sağlığı ruh sağlığına genlerin etkileri


Psikiyatrik bozuklukların çoğu karmaşık genetik ve çevresel nedenlere dayalıdır. Çoğu hastada birçok genetik değişiklik bir arada görülerek hastalığı oluşturur. Tek tek bu genetik değişiklikler ise tüm toplumda sıkça görülebilir. Gerçekten toplumda yaygın olarak görülen bu genetik değişikliklerin mutasyon veya kusur olarak adlandırılmaktan çok farklılık olarak adlandırılması daha uygundur. Genler hastalıkları değil anatomik ve fizyolojik işlevleri olan proteinleri kodlarlar. Genlerin kalıtılmış olması bir hastalığın ya da özelliğin ortaya çıkması için yeterli değildir.

Genlerin etkileri, belli çevresel, fizyolojik ve başka genetik etkilerle bir araya gelişlerine bağlıdır. Genetik etkilerin ruhsal yapımız ve bozuklukları üzerine özellikle çocukluk döneminde gösterdikleri etkileri anlayabilmemiz klinik uygulamalara, tedavilere ve yaşam tarzı düzenlemelerine ışık tutacaktır. (Karabekiroğlu ve ark., 2004)

Psikiyatrik hastalıklarda karmaşık bir genetik geçiş şeklinin bulunması nedeniyle, herhangi bir hastalığın bir bireyde gelişme riskini önceden kestirmek mümkün değildir. Danışma amacıyla başvuran aile üyelerine, aile çalışmalarından elde edilen veriler doğrultusunda bilgi verilmesi en uygun yoldur. Psikiyatrik bozukluklarda tanısal amaçlı kullanılan laboratuvar ya da görüntüleme yöntemi bulunmadığından ve hastalıkların patofizyolojileri hakkında henüz az şey bilindiğinden, psikiyatrik bozukluklarda genetik geçiş şeklini belirlemek oldukça güç olmaktadır. Ancak modern tanı sistemlerinin kullanıma girmesiyle bu güçlükler kısmen aşılmıştır. Bu nedenle, önümüzdeki yıllarda, yatkınlığa neden olan genlerin tanımlanmasına iyimser gözle bakılmaktadır. Bu konuda elde edilecek bulgular, korunma ve tedavide gelişmeleri beraberinde getirecek ve ruhsal bozukluklar için ilk kez oluş nedenine dayanan tanı sistemlerinin geliştirilmesini sağlayacaktır. 20. yüzyılın son yıllarında ön plana çıkan biyolojik (genetik) yaklaşım birtakım bulguları ortaya koymuştur. (Fonagy, 2003)