Şiddet ve istismar çocuk psikolojisini nasıl etkiler? Çocuk istismarının psikolojiye etkileri İstismarın çocuğa zararları Çocuk istismarı belirtileri İstismara uğrayan çocuk nasıl anlaşılır?


Fiziksel şiddet ve istismara uğramış bebek ve çocuklarda en sık görülen psikiyatrik belirtiler çeşitli davranış bozukluklarıdır. Cinsel tacize uğramış çocuklar aşırı kaygı ve depresyon belirtileri, korku, bedensel yakınmalar, uyku örüntüsü değişiklikleri ve kabuslar tarzında sorunlar yaşayabilir.

İstismara uğramış çocuklarda hemen her türlü psikiyatrik belirti (özellikle travma sonrası stres bozukluğu belirtilerine benzer şekilde) görülebilir. Örneğin öfke nöbetleri, uyku bozuklukları, saldırganlık, sosyal çekilme, yeme bozuklukları, özgüven sorunları vb. belirtilere sık rastlanır.

Okul öncesi yaşlardaki çocuklarda istismarın belirtileri arasında “tuvalet eğitiminde bozulmalar (idrar veya kaka kaçırma)”, “cinsel içerikli sözcüklerde artma”, “cinsel organları ile aşırı fiziksel uğraş”, “uyku bozuklukları”, “çeşitli korkular (özellikle yabancılardan, yetişkinlerden korkma)” ön planda olabilir.

İstismarın olumsuz etkileri yaş ilerledikçe kartopu gibi büyüyebilir. Özellikle ergenlik döneminde davranış sorunları, riskli cinsel davranışlar, kendine zarar verme, depresyon, özgüven sorunları, kimlik karmaşası vb. sorunlar ortaya çıkabilir.

Açıklanamayan yaralanmalar, cinsel yolla bulaşan hastalıklar, ailenin çocuğu hastaneye geç getirmesi, çelişkili ifadeler kullanmaları vb. durumlarda istismardan şüphelenmek gerekir. İstismar olgularının önemli bir kısmı gizli kaldığı için, doktor kontrolünde de ihmal edilmesi çocuğun belki tek kurtuluş ümidinin yok olmasına, aynı zamanda geçerli bir adli rapor tutulamadığı için yasal haklarını kullanamamasına yol açar. Bu nedenle sağlık personelinin sorumluluğu büyüktür. Aile içi cinsel kötüye kullanım, aile içinden biri veya komşular tarafından ihbar edilebilir. Muayeneler sırasında çocuk, fiziksel ya da cinsel kötüye kullanımı hekime açıklayabilir.