Bebeklerde güven duygusu gelişimi Bebeğin güveni nasıl kazanılır? Bebeklerde güvensizlik duygusu bebeğin güvenmesi nasıl sağlanır?


Bebekte toplumsal güven duygusunun ilk belirtileri beslenme, uyku, sindirim gibi işlevlerde düzen ve rahatlığın bulunuşudur. Bu dönemde bebek tümden alıcıdır. Dışarıdan verilecek besinler, uyaranlar ve uygun bakım olmazsa yaşamını sürdüremez. Bu ‘alıcı’ yapıya karşı annenin ‘verici’ oluşu karşılıklı bir düzen ve denge sağlamaktadır.

Çocuğun rahatlığı ya da tedirginliği, çevresinde kişilerin bulunup bulunmamasına, gereksinimlerinin karşılanıp karşılanmamasına bağlıdır. Alıcı organizma, verici bir varlık sayesinde, zaman içinde yalnız biyolojik bir almayı değil, toplumsal bir anlamı olan alıp vermeyi de öğrenir. Düzenli alma verme ilişkisi bebeğin zihninde annenin sürekliliğini sağlar. Karşılıklı etkileşim bu iki organizmanın bütünleşmesindeki temel öğeler süreklilik, tutarlılık ve aynılıktır.

Yaşamın ilk yılı içindeki bebek, gereksinimden doğan gerginlik, doyumun gecikmesi ve doygunluğa ulaşması döngüsünü tekrar tekrar yaşayıp bu döngüye uyum sağladıkça, zaman da yaşamın bir boyutu olarak bebeğin dünyasına girmeye başlar. İlişkide süreklilik vardır, sık sık değişmemektedir. Anne-çocuk ilişkisindeki bu süreklilik, tutarlılık ve aynılık çocukta temel güven duygusunun özünü oluşturur. Bu duygu bir yandan çevresinin güvenini yansıttığı gibi, bir yandan da kendi benliğinin süreklilik ve aynılık taşıyan, bakılmaya değer bir varlık olduğunu gösterir. Yani hem çevre, hem kendi varlığı güvenilir durumdadır. Anneyle ilişkiye olan güven böylece doyumun geleceğine güvenme biçimini alacak, bu da kendisine bir umut niteliği yükleyecektir.